Rixt van het Oerd (Ameland, Friesland)

Woest en ledig Ameland

 

In het oosten van Ameland, in een woest en verlaten gebied, woonde ooit een vrouw in een hut. Het enige wat andere eilandbewoners van haar wisten, was dat ze de naam Rixt had. Waar ze vandaan kwam, was voor iedereen een raadsel. Ze zou in contact staan met de duivel en daarom vermeden alle Amelanders het Oerd, het gebied waarin Rixt woonde.

Tijdens hevige stormen zou ze er in de nacht regelmatig voor hebben gezorgd dat schepen vergingen. Dit deed ze door in de duinen een lamp tussen de horens van een stier te binden, waardoor schippers op zee dachten dat ze naar een haven voeren. Ze verrijkte zich vervolgens met aangespoelde bezittingen van de omgekomen schippers. 'Met noodweer stond dat oude boze wicht, op ’t Oerderduin met vals verleidend licht', luidt een regel van het verhaal

Op een nacht herkende Rixt in één van de aangespoelde schippers haar zoon Sjoerd. Ze kwam het verlies van haar zoon nooit meer te boven en zou uiteindelijk door een golf de zee in zijn meegenomen. Op dagen dat de wind over Ameland gierde, zou de geest van Rixt nog lang te horen zijn geweest. Wanhopig riep ze haar zoon: ‘Sjoe-oerd’. De naam van het gebied, het Oerd, zou hier vandaan zijn gekomen.

Door het Amelandse Oerd gaat een 4 kilometer lange wandelroute. Je wandelt door duinen en kwelders. Vanaf de Oerdblinkert, een 24 meter hoge duin, heb je een mooi uitzicht over het gebied waar volgens de overlevering Rixt van Oerd leefde. Je kunt de folder van de route hier downloaden. In het Amelandse dorp Buren kun je in het Landbouw- en Juttersmuseum Swartwo