Onthaasten met Le Boat op Canal de Midi

Narbonne en Béziers offreren hun charmes

(Door Dick van der Veen)

NARBONNE/BÉZIERS – Wezen schuitje varen? De vraag van een medelevend gezinslid. Ja, kom zeg! Alsof het allemaal vanzelf gaat. Je vier dagen achterover leunt en je het allemaal laat welgevallen. Zo simpel is het (gelukkig) niet. Je moet er wel wat voor doen om met één van die luxueuze vaartuigen van Le Boat over het Zuid Franse water te glijden. En laat nou net dat (mee)doen een stuk extra plezier aandragen! Ontdekken hoe onhandig je bent en wat voor vreugde de inborst bekruipt als het uiteindelijk toch lukt om dat kleine beetje meer voor elkaar te krijgen.

Jessy van den Rym-Verbruggen, met ver in de familie ,zekere’ Rembrand, inviteert. Ze vertelt erbij dat het varen samen valt met bezoeken aan Narbonne en Béziers. Nou ja. Om eerlijk te zijn trekt ons dat een beetje over de streep want als het op dat kanaal niets wordt nemen we altijd nog de indrukken van twee spannende, historisch belangrijke steden mee in de bagage. Met alle respect voor deze twee, ze moeten in de waardering het genot van het kanaal delen. Van Homps, waar we scheep gaan, tot aan het sluizenwonder van Fonseranes, is het een ervaring die we niet zouden hebben willen missen. De instructie  van de mensen van Le Boat bezwaart ons gemoed. Een Captains Book vol en dat jaagt de dame er in sneltreinvaart doorheen. Besturen boven, alternatief onder, vastleggen met de juiste knopen, bij de sluizen op de wal springen. Hoe krijg je dat allemaal voor elkaar? Gelukkig blijken een Vlaamse en Waalse collega iets meer bedreven in de materie en in Jessy heb je een ervaren gids die het kanaal al tig keren van diverse zijden heeft leren kennen. Bovendien krijg je eerst een rondje van de zaak en dan blijkt het toch mee te vallen.

Riquet

Het is een schepping van Pierre-Paul Riquet, vermogend baron van Bonrepas. Inner van belasting op zout. Hij overtuigt eerst Colbert en daarna Lodewijk de  XIVe van de mogelijkheid om een kanaal te graven dat Toulouse met Sète verbindt over een afstand van 240 kilometer. Uiteindelijk een verbinding tussen de Atlantische Oceaan en de Middellandse Zee, want vanuit Touloise gaat het via het Canal Latéral naar de Garonne en de oceaan. Een klus waaraan 11.400 mannen en 600 vrouwen 14 jaar werken.  In 1667 de eerste steen; in 1681 de officiële opening van Canal Royal du Languedoc, dat na de Revolutie pijlsnel in Canal de Midi wordt herdoopt.  Riquet maakt het zelf net niet meer mee. Hij overlijdt luttele maanden voor de opening. Het wonder schuilt ‘m in het vinden van een oplossing voor de bergen van de Montagne Noire tussen Carcassonne en Castelnaudary. Riquet spreekt  watervallen en stromen aan om voldoende water te krijgen dat aan de voet van de berg in de dam van Saint Férréol wordt opgeslagen. Hier bij de waterscheiding van Seuil de Narouze is een huzarenstuk verricht.  Om het allemaal een net gezicht te geven volgt de plant van 45.000 platanen. De wortels daarvan voeren een durend gevecht uit met de plezierboten. Het kanaal telt 350 kunstwerken in de vorm van sluizen, bruggen en aquaducten. Het jaagpad erlangs gerieft het fietsend deel van de natie. Dat verklaart de aanwezigheid van twee fietsen opde boot. Het water is gemiddeld 2 meter diep. Tussen maartt en november passeren 10.000 boten met in totaal 400.000 personen de sluizen van Fonseranen onder Béziers. De Franse staat, eigenaar ervan het Cala de Midi, heeft 350 mensen in dienst die de doortocht veilig doen verlopen. Ze zijn ,geparkeerd’ in Les Voies Navigables de France.  Er geldt een maximum snelheid van 6,8 kilometer per uur. De sluizen worden handmatig bediend tussen 8.00-12.00 en 12.30-19.30 uur en van Le Seuil de Narouze tot Carcassonne.  Hard genoeg, zo ervaren we, met aanvankelijk de bibbers als we de boot op koers mogen proberen te houden. Tegenliggers mijden, rekenen met handen en voeten bij passages.  Bij het vastleggen in de knoop, trekken en afzetten.  Geen wonder dat je in de smalle kooi ondanks de hitte van juni- in-Frankrijk als een blok in slaap valt. Er zijn ook ruimere slaapplekken, maar een Nederlandse journalist dient zijn plaats te weten en mijn mede-passagiers hebben niet die valse bescheidenheid hahaha

Bijzonder

Het onthaasten lukt vanzelf. In Somail, Sérignanen, in die verrukkelijke kleine dorpjes aan het water in de Aude en de Hérault kom je via de automatische piloot op verhaal. Overal leuke bezienswaardigheden die niet als het kanaal  tot het werelderfgoed van de UNESCO behoren. De ontdekking ervan is even genoeglijk. Morsige bediendes in nooit aangepaste horeca-gelegenheden serveren het beste uit de streek, vers van het land. Ontdaan van franje laat het zich heel goed smaken.  Neem nou die gezoete radijs in Lézignan-Corbières, of was het Argens-Minervois? Ja hoor eens, genieten is je los maken van het dagelijkse schrijfwerk dus dat nemen we onszelf allerminst kwalijk. De sluizen van l’Oignon ,Capestang,  het aquaduct van Pechlaurier, ze zijn bijzonder.

Dat geldt al helemaal voor de tunnel tussen drie tunnels nabij Colombiers. Ze meten 173 meter, zijn 8,5 meter breed en 6 meter hoog. Een technisch hoogstandje van de bovenste plank. Helemaal beneden de tunnel naar het meer van Montady, in het midden de spoorwegtunnel en daarboven het Canal de Midi. Een kunstwerk dat in 1679/1680 werd afgeleverd. We noemden al de sluizen van Fonseranes. Aanvankelijk negen waarvan er nog zeven in gebruik zijn.  Over een lengte van 300 meter overwinnen ze onder de rook van Béziers 21,5 meter hoogteverschil. Het schutten kost tijd. Geduld mijn vriend. Als het even tegen zit kan het een paar uur van je tijd vergen. Een belangrijke stap in het proces van onthaasten. Een prachtig gezicht als in al die zeven sluizen leven ontstaat.  Even verder een kanaalbrug. Gebouwd in 1858, 28 meter breed en 240 meter lang die het Canal over de stadsrivier de Orb leidt.

 Monique Boulze, Chargée de Communication in Béziers, laat een verrukkelijke maaltijd aanrukken waardoor het wonder van Fontesan op ons ‘eigen’ schip nog een stuk meerwaarde krijgt met de contouren van de stad op de achtergrond.

Narbonne

De eerste Romeinse stad in Gallië. Heette toen Narbo Martius en was er voor de veroveringe van Julius Caesar. Gesticht in 118 voor Christus.  Aan de centrumklant van het Canal de la Robine zijn veel sporen ervan zichtbaar.. Een stad die kunst en historie in de armen sluit. Geografisch  van groot belang door de ligging aan de rand van de Middellandse zee en op een kruispunt van belangrijke wegen.  De Romeinen legden de haven en an schiepen de Via Domitia, de heerweg waarvan een deel in het hart van de stad, pal voor het historische stadhuis. is uitgegraven en de fantasie prikkelt. Je krijgt een uitstekende indruk van deze handelsroute zoals die er 100 jaar voor Christus uit heeft gezien. Ze vormde een wezenlijke schakel tussen Spanje en Italië. Het Palais des Archevéques ontsluit de stad in de oudheid, indrukwekkend zonder meer is de kathedraal van Saint-Just en Saint-Pasteur. Ontstaan in de 7e eeuw onder Arabische invloed. Ze meet 41 meter en is de vierde hoogste van Frankrijk na Beauvais, Amiens en Metz. In 2016 wordt het Musée Régional de la Narbonne-Antique gerealiseerd. Over het Canal de la Robine zijn huizen gebouwd: de brug Pont des Marchands. Ook dit is werelderfgoed.  Ze verbindt de stadswijk met de vestingstad, omvatte zeven bogen en maakte deel uit van de Via Domitia. Een van de twee bebouwde bruggen in Frankrijk. De basiliek Saint Paul is een van de oudste gotische bouwwerken in Zuid Frankrijk. Vergeet vooral niet een bezoek aan de Hallen te brengen, gelegen aan de overzijde van de rivier. Een heerlijk zeebank kost hier weinig geld.  Het gebouw in Baltard-stijl is alleen al de moeite waard.  Het is lekker flaneren aan het Canal. Een geheimtip: wanneer je over een detector beschikt, neem ‘m mee, want er liggen in deze smeltkroes van cultures vele schatten in de bodem. Met de toevoeging: naar men zegt…….Overigens rijdt om het kwartier een gratis busje van de VVV rond die bij alle bezienswaardigheden stopt.

Béziers

Een stad die onlosmakelijk verbonden is met de Katharen-oorlog. Op 21 juli 1209 werd vrijwel de gehele bevolking, 20.000 vrouwen, mannen en kinderen, uitgemoord door een leger onder leiding van abt Arnaud Amauny. De dappere burgers weigerden de Katharen in de stad aan hem uit te leveren. Daarop werd een ongekend bloedbad aangericht. Ook degene die de Rooms Katholieke kerk trouw bleven werden  slachtoffer van de bloeddorstigheid in naam van de kerk.  Amauny  gaf als verklaring dat God de zijnen wel zou herkennen…..De Katharen haalden hun inspiratie uit het leven van Jezus Christus en moesten niets hebben van Oude Testament. Voor de Rooms Katholieken ketterij. De Katharen werden na het bloedbad in Béziers volledig verdreven uit de regio.  De kathedraal Saint Nazaire  was oorspronkelijk een Romeinse tempel, werd getransformeerd in een kathedraal en brandde in 1209 uit tijdens de plundering en het bloedbad van de 1e Kruistocht van de Albigenzen tegen de Karharen.  De brede boulevards verraden de inbreng van baron Hausmann. De  lanen, genoemd naar Paul Riquet, zijn de mooiste.  Daar staat een bronzen standbeeld van de stichter van het Canal de Midi. Béziers is vooral de stad van de eerste klas wijnen, de eerste onder haar gelijken en  Beroemd zijn de tritons en waternimfen  van de beeldhouwer Injabert met als absolute blikvanger de monumentale Titan.

Hier sluiten we de vierdaagse af. Het kalme vaarwater van het Canal de Midi staat haaks op de gruwelen die zich in deze stad afspeelden.

 

Belangrijke sites:

www.destinationssuddefrance.com

www.audetourisme.com

www.leboat.com

www.languedoc.com